Google BERT Algoritması Nedir? Nasıl Çalışıyor?

Google BERT Algoritması Nedir? Nasıl Çalışıyor?

  • Home
  • Featured
  • Google BERT Algoritması Nedir? Nasıl Çalışıyor?
Google Bert Algoritması Nedir?

Google son algoritma güncellemesi olan Google BERT Güncellemesi ile birlikte karşımıza çıkan BERT Algoritması, özellikle sesli aramalar başta olmak üzere aramalarda doğal dili dikkate alan bir güncelleme olarak karşımıza çıkıyor. Üzerinden yaklaşık 1 ay geçen güncelleme şu ana kadar arama sonuçlarında yaklaşık yüzde 10’luk bir etki yarattığı da uzmanlar tarafından tespit edildi. Nitekim doğal dil kullanımına önem veren sitelerin ön plana çıkacağı bir güncelleme olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Ve etki ettiği aralığa bakıldığında da büyük bir güncelleme olduğunu söylersek yanlış olmaz.

Sadece Bir Güncelleme Değil: “Makine Öğrenimi”

BERT’i bir güncelleme olarak görsek de bu temelde makine öğrenimi, yapay zeka arasında kalan bir algoritma olarak karşımıza çıkıyor. Yani kullanıcıların aramalarına en iyi yanıtı verebilmek için karşıdakini anlayabilen bir makineden bahsediyoruz. İşte bu BERT bize büyük ölçüde bunu sağlıyor.

Yabancı kaynaklar BERT’i şu şekilde tanımlıyor;

BERT sadece algoritmik bir güncelleme değil, aynı zamanda doğal dil çerçevesini öğrenen bir araştırma makalesi ve makine öğrenimidir.

BERT Nedir?

BERT, literatürde transformatörlerde çift yönlü kodlayıcı anlamına geliyor. Elbette dijitalciler olarak birçoğumuz onu Ekim ayında yaşanan Google güncellemesi ile duyduk ve hayatımıza aldık.

Google BERT Güncellemesi; “Google’da aranan kelimelerin bağlamını ve içeriğini daha iyi anlamalarına ve bu soruları daha yararlı sonuçlarla eşleştirmelerine yardımcı olmayı amaçlayan Google arama algoritması güncellemesi” olarak tanımlanabilir. Aynı zamanda doğal dil işleme olarak NLP çerçevesinde dolanır ve bunu temel alır.

Diğer taraftan yukarıda belirttiğimiz gibi BERT aynı zamanda bir araştırma makalesi ve projesidir. İlk olarak 2018 yılında Dil Anlayışına Yönelik Derin Yönlü Trafoların Ön Eğitimi isimli bir araştırma olarak, Jacob Devlin, MingWei Chang, Kenton Lee, Kristina Toutanova tarafından ele alınmıştır.

BERT’in Anlamak

Google BERT Dil Anlamlandırma
Google BERT Dil Anlamlandırma

Detaylara inmeden önce şunu söylemeliyim ki BERT hayatımıza yeni girse de çoktan beri var olan ve özellikle yapay zeka konusunda önemli bir yerde duran bir terimdir. Öyle ki büyük AI şirketlerinin birçoğu da BERT versiyonları konusunda çalışmalar gerçekleştiriyor:

  • Microsoft, MT-DNN (Çok Görevli Derin Sinir Ağı) ile BERT’yi genişletmektedir .
  • Facebook Roberta
  • SuperGLUE Benchmark oluşturuldu.

Görüldüğü gibi BERT konusunda birçok firmanın uzun yıllardır süregelen bir çalışması söz konusu.

BERT, NLU’yu (Natural-Language Understanding) doğal dil anlayışını özelikle dijital ortamda hızlı bir şekilde değiştirdi. Aynı zamanda Google arama sonuçlarının buna uyum sağlamasıyla birlikte bambaşka bir boyutta karşımıza çıkacağını söylemek yanlış olmaz.

Araştırmacılara göre BERT, SQuAD (Stanford Question Answering Dataset) ile Doğal Dil Anlayışı konusunda da rekabet ediyor. Onlara göre BERT, artık SQuAD’daki insani akıl yürütme kriterini bile geçiyor.

BERT, Hangi Sorunları Çözmeye Yardımcı Oluyor?

Google BERT Algoritması Ne İşe Yarıyor?
Google BERT Algoritması Ne İşe Yarıyor?

İnsanların kolayca anlayabildikleri, çözüme ulaştırabildikleri konular en azından bu yüzyılda makinelerin anlayamadıkları noktalar içerebiliyor. Arama motorları da bir makine olarak değerlendirilirse BERT bu noktada en büyük yardımcı olarak anlaşılabilir. Tıpkı Iron Man’in Jarvis’i gibi. Ya da sonradan ortaya çıkan Vision gibi 🙂

Kelimeleri Anlamlandırmak

Geçtiğimiz dönemlerde en büyük sorun aramalarda çok alakasız sonuçların karşımıza çıkabilmesiydi. Bunun nedeni ise kelimelerin birden fazla anlam içermeleri ve dil bilgisi kurallarına uymadan kullanılabilmeleriydi. Özellikle Türkçe gibi dillerde kelimeler çok fazla anlam içerebiliyor. Bu da özellikle makineler için sorun olabiliyordu. BERT, çok sayıda kelimeden oluşan belirsiz cümleleri ve cümleleri çözmek için tasarlanmıştır. Yani kelimeleri en iyi sonuca odaklayarak anlamlandırabiliyor.

Belirsizlik ve Çok Anlamlılık

Türkçe, İngilizce gibi dillerde her kelime birden fazla anlam içerebilir. Bu insanlar için olmasa bile makineler için karışıklık yaratır. Örnek vermek gerekirse Türkçe’de kullanılan “dörtyol ile dört yol” kelimelerini ele alabiliriz. Biri 4 herhangi yol anlamı içerebilirken diğeri kesişen 4 yolu anlatır. Yani bunların karıştırılması çok kolaydır.

Kelimenin İçeriği

Bazı kelimeler bir cümle içerisinde kullanılmadığında bir anlam içermeyebilir. Yani cümle oluştukça anlam içeriyor olabilir. Örneğin; “gibi” kelimesi tek başına bir anlam içermeyebilir. Ancak onu bir cümlede kullandığınızda bir anlam edinir. Ya da “beğen” kelimesi sıfat, fiil gibi farklı anlamlar edinebilir. İşte bu noktada cümle uzadıkça ya da kelimelerin kullanımı değiştikçe anlamları kayabilir ve anlaşılması zorlaşabilir.

BERT Ne Tür Doğal Dil Görevleri’ne Yardımcı Oluyor?

BERT aşağıdaki konularda yardımcı oluyor,

  • Adlandırılmış varlık belirlemesi.
  • Cümle tahmini.
  • Soru cevaplama.
  • Kelime anlamı belirsizliği ortadan kaldırma.
  • Otomatik özetleme.
  • Anlamlandırma.

BERT Aramaları Nasıl Etkileyecek?

BERT arama sonuçlarında şu yardımları sunacak;

  • BERT, Google’ın İnsan Dilini Daha İyi Anlaması için Yardım Edecek.
  • BERT Sesli Aramalarda Alakalı Sonuç Sunmaya Yardım Edecek.
  • Uluslararası SEO İçin Avantaj Sağlayacak (İşini doğru yapana)
  • Google, ‘Bağlamsal Nüans’ ve ‘Belirsiz Sorguları’ Daha İyi Anlayacak.

Onur Eroğlu

SEO Uzmanı, Python öğrenicisi, İktisatçı ve kendini gelişmeye adamış bir birey.

Leave a Comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.